Greining á trúar- og siðferðisstefjum:
Kvikmyndin Braveheart er um margt heillandi þótt ýmislegt í sögu Vilhjálms sé skáldað og fært í stílinn. Stórbrotnar og vissulega blóðugar bardagasenur í myndinni hafa vakið mikla athygli og munu alls um 3000 leikarar hafa tekið þátt í því að festa orustuna við Stirling á filmu. Það sem vekur þó sérstaka athygli er hvernig Kristsmynd guðspjallanna setur sterkt mark á framsetninguna og áréttar það með einstökum hætti hve frelsið er dýru verði keypt.
Vilhjálmur er líklega 10 - 12 ára drengur þegar hann hverfur af sjónarsviðinu í myndinni en birtist svo aftur fullvaxta maður. Hér má sjá tengsl við upphaf Lúkasarguðspjalls sem segir í lok 2. kafla frá Jesú 12 ára í musterinu og síðan í 3. kafla þegar hann kemur fram fulltíða maður og hefur að starfa meðal fólksins. Vilhjálmur verður fljótlega frelsishetja eða „frelsari“ Skota og sífellt fleiri úr röðum alþýðumanna safnast um hann. Hann er því orðin veruleg ógn við veldi Játvarðs I suður í London. Sögurnar um hann taka að breiðast út og honum er líkt við Móse sem leiðir Ísrael úr ánauðinni í Egyptalandi í gegnum Rauðahafið. Í London leggja menn aftur á móti á ráðin um hvernig ráða megi Vilhjálm af dögum. Játvarður konungur talar um að her Vilhjálms sé aðeins sauðir og það þurfi einungis að slá hirðinn til að tvístra hjörð hans (sbr. Mt 26:31). Og Játvarði tekst að finna „Júdasa“ sem unnt er að kaupa til að svíkja hann. M.a.s. Robert Bruce („Pétur“), sem hrífst af eldmóði Vilhjálms og vill líkjast honum, afneitar honum en sér svo eftir öllu saman.
Frelsið kostar frelsishetjuna lífið. Vilhjálmur er svikin í hendur yfirvalda og háir sína „Getsemanebaráttu“ í fangelsisklefanum líkt og Jesús forðum í Getsemanegarðinu áður en hann var krossfestur (sbr. Mt 26:36-46). Loks er hann bundinn á láréttan kross, pyntaður og hálshöggvinn eftir síðasta hróp sitt: „Frelsi“. Fáeinir fylgismenn hans standa álengdar og fylgjast með. Hliðstæðan við píslarsöguna í guðspjöllunum er því augljós. Barn Vilhjálms lifir hins vegar í móðurkviði væntanlegrar drottningar Englands því Játvarður I deyr um svipað leyti og Vilhjálmur er hálshöggvinn. Eftir dauða Vilhjálms verður það síðan Robert Bruce („Pétur“) sem leiðir frelsisbaráttu Skota til enda og her hans gengur til baráttunnar fylltur baráttuanda og eldmóði Vilhjálms Wallace.
Saga Vilhjálms eins og hún er sögð í Braveheart felur því í sér sterka vísun til Krists og því tvímælalaust unnt að tala um hann sem kristsgerving. Jafnframt má segja að vísunin sé mun víðtækari og því má tala um að myndin vísi til guðspjallanna þar sem ýmsar aðrar persónur hennar eiga sér samsvörun í guðspjöllunum, t.d. Robert Bruce sem vísar til Péturs postula.
